CZYTELNIA

/ SPORZĄDZENIE AKTU URODZENIA DLA DZIECKA MARTWO URODZONEGO W USC


INFORMACJA DOTYCZĄCA PROCEDUR

OBOWIĄZUJĄCYCH PRZY SPORZĄDZENIU AKTU URODZENIA

DLA DZIECKA MARTWO URODZONEGO W USC

 

Wymagane dokumenty:

·         pisemne zgłoszenie urodzenia dziecka, które wystawiane i dostarczane jest bezpośrednio przez szpital do USC,

·         ważne dowody osobiste z aktualnym miejscem zameldowania rodziców dziecka – do wglądu,

·         odpis skrócony aktu małżeństwa, gdy rodzice dziecka pozostają w związku małżeńskim – do wglądu,

lub

·         odpis skrócony aktu małżeństwa z adnotacją o rozwodzie lub separacji, gdy matka dziecka jest rozwiedziona lub pozostaje (pozostawała) w separacji – do wglądu,

lub

·         odpis skrócony aktu małżeństwa z adnotacją o zgonie męża, gdy matka dziecka jest wdową – do wglądu.

 

Termin załatwienia sprawy:

Akt urodzenia dziecka z adnotacją: „dziecko martwo urodzone” oraz odpisy aktu urodzenia sporządzane są bez zbędnej zwłoki.

 

Sposób załatwienia sprawy:

Sporządzenie w księdze urodzeń USC aktu urodzenia dziecka z adnotacją: „dziecko martwo urodzone” i wydanie 3 odpisów aktu urodzenia dziecka bezpośrednio po sporządzeniu aktu.

 

Informacje dodatkowe:

Przepis art. 38 ust.2 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego stanowi, że jeżeli dziecko urodziło się martwe zgłoszenie takiego zdarzenia powinno nastąpić w ciągu 3 dni. W takim przypadku sporządza się akt urodzenia z adnotacją „dziecko martwo urodzone”. Należy zwrócić uwagę na szczególną doniosłość prawną w zakresie danych określających datę urodzenia, miejsce i płeć dziecka. Niewskazanie przez szpital w pisemnym zgłoszeniu urodzenia dziecka martwego danych dotyczących m.in. płci dziecka, uniemożliwia w obecnym stanie prawnym sporządzenie aktu urodzenia z adnotacją: „Dziecko martwo urodzone”.

 

Złożenie wniosku do kierownika USC o sporządzenie aktu urodzenia, w przypadku gdy pisemne zgłoszenie urodzenia dziecka martwo urodzonego nie wskazuje na płeć dziecka skutkuje zawsze, w świetle obowiązujących przepisów, wydaniem decyzji odmownej. Ustawa prawo o aktach stanu cywilnego nie zawiera bowiem przepisów, które dawałyby kierownikowi USC podstawę do czynienia z urzędu ustaleń uzupełniających treść pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka w celu sporządzenia jego aktu urodzenia. Stwierdzić zatem należy, że ingerencja kierownika USC w dane dookreślające osobę urodzoną stanowiłaby przekroczenie uprawnień tego organu. Takie stanowisko znajduje odbicie w orzecznictwie sądów administracyjnych, które w sposób jednoznaczny wskazują, iż w przypadku braku płci dziecka, nie jest możliwe sporządzenie aktu urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko zostało martwo urodzone. Odrębną kwestią jest, iż brak określonej płci w pisemnym zgłoszeniu urodzenia dziecka nie zamyka możliwości rodzicom dziecka. Mogą oni podjąć działania zmierzające do jej określenia poprzez wykonanie badań genetycznych lub innych dopuszczonych medycznie działań (ma to miejsce najczęściej w przypadku gdy martwe urodzenie następuje we wczesnym okresie ciąży). W każdym przypadku zgłoszenia urodzenia dziecka przez szpital, gdy nie jest określona płeć dziecka, akt urodzenia może zostać sporządzony w późniejszym okresie po dokonaniu badań genetycznych określających płeć dziecka lub innych dopuszczonych medycznie działań. W takim przypadku szpital ponownie wystawia pisemne zgłoszenie urodzenia dziecka martwo urodzonego z określoną płcią dziecka a USC sporządza akt urodzenia dziecka z adnotacją o jego martwym urodzeniu.

 

Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych z dnia 31 stycznia 1959 r. (Dz. U. z 2011r. Nr.118, poz. 687) znowelizowana ustawą z dnia 26 maja 2011 r. (Dz. U. z 2011r. Nr. 144, poz. 853) w treści art. 5a stanowi cyt. „W przypadku dziecka martwo urodzonego, bez względu na czas trwania ciąży, dla którego na wniosek osoby uprawnionej do pochowania, o której mowa w art. 10 ust.1, sporządzono kartę zgonu, dla celów określonych w ust.5 nie jest wymagana adnotacja urzędu stanu cywilnego o zarejestrowaniu zgonu”.

 

Na tej podstawie szpitale wydają na wniosek osób uprawnionych do pochowania dziecka martwo urodzonego kartę zgonu dla celów pochówku, bez adnotacji USC. Szpital nie ma jednak obowiązku wydawania z urzędu karty zgonu wszystkim rodzicom dzieci martwo urodzonych. Wydanie karty zgonu dla dziecka martwo urodzonego następuje nie z urzędu lecz na wniosek osoby uprawnionej do pochowania. W świetle obowiązujących przepisów żaden rodzic nie może być pozbawiony prawa dokonania pochówku. Należy jednak zdecydowanie podkreślić fakultatywny, a nie obligatoryjny obowiązek wydawania karty zgonu przez szpital dla dzieci martwo urodzonych (zwykle bez określenia płci). W świetle obwiązujących przepisów sporządzenie aktu urodzenia dziecka bez określenia płci jest niemożliwe, natomiast dokonanie godnego pochówku, jak najbardziej.

 

Właściwość urzędu stanu cywilnego:

Urodzenie rejestruje się w USC właściwym dla miejsca urodzenia dziecka. Jeżeli żadne z rodziców nie ma miejsca zamieszkania na obszarze USC, w którym powinna nastąpić rejestracja urodzenia dziecka martwo urodzonego, zgłoszenia urodzenia można dokonać w USC miejsca zamieszkania rodziców lub jednego z nich.

 

Osoby uprawnione:

Do zgłoszenia urodzenia dziecka martwo urodzonego, pochodzącego z małżeństwa są obowiązani ojciec dziecka albo matka, jeżeli jej stan zdrowia na to pozwala. W sytuacji, gdy osoba obowiązana do zgłoszenia urodzenia dziecka nie może spełnić tego obowiązku, może tego dokonać w jej imieniu pełnomocnik. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie. W treści pełnomocnictwa winno być wskazane imię lub imiona nadawane dziecku przez rodziców.

 

Nadanie dziecku imienia:

Dziecku martwo urodzonemu nie można nadać więcej niż dwóch imion, imienia ośmieszającego, nieprzyzwoitego, w formie zdrobniałej oraz imienia nie pozwalającego odróżnić płci dziecka.

 

Podstawa prawna:

Ustawa Prawo o aktach stanu cywilnego z dnia 29 września 1986 r. (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1264 z późn. zm.),

Ustawa Kodeks rodzinny i opiekuńczy z dnia 25 lutego 1964 r. (Dz. U. z 2012r. poz. 788 tekst jedn.),

Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych z dnia 31 stycznia 1959 r. (Dz. U. z 2011r. Nr.118, poz. 687) znowelizowana ustawą z dnia 26 maja 2011r. (Dz. U. z 2011r. Nr. 144, poz. 853),

Ustawa o opłacie skarbowej z dnia 16 listopada 2006 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1282 tekst jedn. z późn. zm.).

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 października 1998r. w sprawie szczegółowych zasad sporządzania aktów stanu cywilnego (Dz. U. z 1998 r. Nr 136, poz. 884 ze zmianami).

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2005 r. w sprawie pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka (Dz. U. Nr 27, poz. 232).